Raport VeloBanku: co siódmy Polak został oszukany przez osobę poznaną w internecie
14 proc. Polaków zostało oszukanych przez osobę poznaną na portalu randkowym lub w mediach społecznościowych, a ponad połowa z nich straciła pieniądze. Najczęściej oszustw finansowych doświadczają mężczyźni, a kobiety padają ofiarami tzw. „romanse scamu” – wynika z najnowszego badania zleconego przez VeloBank.
10 lutego obchodzimy Dzień Bezpiecznego Internetu, a 14 lutego walentynki. To dobra okazja, by zastanowić się nad wirtualnymi zagrożeniami, które mogą na nas czyhać w sieci, szczególnie w mediach społecznościowych i na portalach randkowych. VeloBank, aktywnie wspierając edukację w zakresie cyberbezpieczeństwa, postanowił zbadać, jak Polacy podchodzą do nawiązywania nowych znajomości przez internet i jakie ryzyka mogą się z tym wiązać.
– Przy okazji walentynek należy liczyć się ze wzmożoną aktywnością cyberprzestępców, którzy do realizacji oszustw mogą wykorzystywać fałszywe profile w aplikacjach randkowych oraz mediach społecznościowych. Z naszego badania wynika, że wyłudzenia pieniędzy przeważają wśród cyberoszustw popełnianych przez osoby poznane w internecie. A dla ofiar to przecież nie tylko straty finansowe, ale również silne konsekwencje emocjonalne, takie jak poczucie złości, wstydu czy utraty zaufania. Gdy podejrzewamy, że staliśmy się ofiarą oszustwa, niezwłocznie powinniśmy skontaktować się z infolinią banku, a nasi eksperci, dostępni całą dobę, pomogą zabezpieczyć środki i wskażą kolejne kroki wyjścia z tej trudnej sytuacji – mówi Małgorzata Górska, Dyrektorka Departamentu Human Resources w VeloBanku, psycholożka i psychotraumatolożka.
Internetowe znajomości a skala oszustw
Badanie zrealizowane na zlecenie VeloBanku pokazuje, że większość z nas (66 proc.) nie nawiązuje nowych relacji przez portale randkowe lub media społecznościowe. Taką odpowiedź częściej wskazywały kobiety (69 proc.) niż mężczyźni (62 proc.). Jednocześnie, 11 proc. ankietowanych potwierdza, że często lub bardzo często korzysta z internetu, aby zawierać nowe znajomości.
Co istotne, 14 proc. respondentów deklaruje, że zostało oszukanych przez osobę poznaną na portalach randkowych lub w mediach społecznościowych. Z badania wynika, że częściej pokrzywdzonymi byli mężczyźni niż kobiety. Wśród osób, które deklarują, że padły ofiarą internetowego naciągacza, dominującą grupę stanowią osoby w wieku od 35 do 44 lat (20 proc.). W opozycji do niej są ankietowani w wieku 55 lat lub więcej (9 proc.). Częściej pokrzywdzonymi byli mieszkańcy aglomeracji powyżej 500 tys. ludzi (17 proc.) niż osoby zamieszkujące miasta do 20 tys. mieszkańców (11 proc.).
Pieniądze i dane na celowniku oszustów
Jak pokazuje badanie zlecone przez VeloBank, ofiary oszustów poznanych przez internet najczęściej doświadczają wyłudzenia pieniędzy (51 proc.). Częściej mówią o tym mężczyźni (56 proc.) niż kobiety (44 proc.), a najbardziej podatne na te przestępstwo okazują się osoby w wieku 45–54 lat (61 proc.).
Prawie co czwarty ankietowany (23 proc.), który został poszkodowany przez osobę poznaną online, wskazał, że oszuści wyłudzili od niego dane do bankowości. Taką odpowiedź częściej wskazywali mężczyźni (25 proc.) niż kobiety (19 proc.). Najczęściej tego typu przestępstwa doświadczyły osoby młode w wieku 18-24 lat (36 proc.), a najrzadziej ankietowani w wieku 55 lat lub więcej (12 proc.). Częściej pokrzywdzonymi stali się mieszkańcy
miast do 20 tys. mieszkańców (31 proc.) niż osoby zamieszkujące miasta od 100 do 500 tys. mieszkańców (18 proc.).
W walentynki serce bije mocniej, ale pamiętaj o rozsądku
Z badania przeprowadzonego na grupie osób, które padły ofiarą kogoś poznanego online, wynika również, że 37 proc. z nich doświadczyło romance scamu (tzw. „romansowe oszustwa” z wykorzystaniem fałszywej tożsamości). Okazuje się, że częściej ofiarami tego typu przestępstwa padają kobiety (44 proc.) niż mężczyźni (32 proc.).
– Internetowe oszustwa wywołują silne reakcje emocjonalne. Osoby dotknięte cyberprzestępczością mogą odczuwać silny wstyd, zranienie, nieufność wobec innych, a czasem nawet izolację społeczną. Warto zachować zdrowy rozsądek: nie wysyłać pieniędzy osobom poznanym w sieci, nie udostępniać swoich danych logowania ani wrażliwych dokumentów, a przed podjęciem decyzji o bliższym kontakcie sprawdzić wiarygodność drugiej osoby. Ważne jest także, aby otwarcie mówić o takich doświadczeniach i szukać wsparcia zarówno u bliskich, jak i specjalistów – dodaje Małgorzata Górska.
Badanie przeprowadzone na panelu Ariadna na ogólnopolskiej próbie liczącej N=1080 osób. Kwoty dobrane wg reprezentacji w populacji Polaków w wieku 18 lat i więcej dla płci, wieku i wielkości miejscowości zamieszkania. Termin realizacji badania: 23 - 26 stycznia 2026 r. Metoda: CAWI.
